Prawnik radzi - Prawo na kłusowników cz. V

Prawnik radzi, Prawnik radzi Prawo kłusowników - zdjęcie, fotografia
Wiadomości Wędkarskie 01/07/2011 00:00

Czy po zauważeniu uciekającego kłusownika, który na naszych oczach porzucił narzędzia kłusownicze, możemy go ująć, „unieruchomić” a w razie wysokiej agresji tego osobnika uderzyć go...?

 - Na ile może pozwolić sobie obywatel zatrzymujący kłusownika w ramach „zatrzymania obywatelskiego”? Czytałem, że jest różnica między zatrzymaniem takiego człowieka i pozbawieniem go wolności w zależności od tego, czy popełnił przestępstwo czy wykroczenie. 

- Czy po zauważeniu uciekającego kłusownika, który na moich oczach porzucił narzędzia kłusownicze, mogę go ująć, „unieruchomić” i w razie wysokiej agresji tego osobnika uderzyć go i zakuć go w kajdanki? (pytanie z Internetu)

Nie ukrywam, że powyższe pytanie idealnie wkomponowało się w pisany przeze mnie cykl artykułów o kłusownictwie. Kwestia tzw. zatrzymania obywatelskiego jest uregulowana w art. 243 Kodeksu postępowania karnego w przypadku sprawców, którzy popełnili przestępstwo, oraz w art. 45 § 2 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia, w przypadku sprawców, którzy dopuścili się wykroczenia. Innymi słowy, zatrzymanie obywatelskie może mieć miejsce zarówno w stosunku do sprawcy przestępstwa, jak i wykroczenia kłusowniczego. Należy zauważyć, że przepis art. 45 § 2 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia odsyła w swej treści do przepisu Kodeksu postępowania karnego i stanowi, że art. 243 Kodeksu postępowania karnego stosuje się odpowiednio.
A zatem treść art. 243 Kodeksu postępowania karnego będzie miała zastosowanie zarówno w przypadku przestępstwa, jak i wykroczenia kłusowniczego.

Zgodnie z treścią ww. art. 243, każdy ma prawo ująć osobę na gorącym uczynku przestępstwa lub w pościgu podjętym bezpośrednio po popełnieniu przestępstwa, jeżeli zachodzi obawa ukrycia się tej osoby lub nie można ustalić jej tożsamości. Osobę ujętą należy niezwłocznie oddać w ręce Policji. Cytowany przepis zawiera w swej treści kilka pojęć, których znaczenie należy wyjaśnić, aby zrozumieć jego treść. Są to: „ujęcie”, „bezpośredni pościg”, „obawa ukrycia się” i „niemożność ustalenia tożsamości”.

Ujęcie oznacza de facto pozbawienie osoby wolności fizycznej, poprzez uniemożliwienie jej swobodnego poruszania się. Ujęcie jest zatem rodzajem zatrzymania, czyli środkiem przymusu bezpośredniego, który może zastosować każdy obywatel w stosunku do kłusownika złapanego na gorącym uczynku lub w pościgu podjętym bezpośrednio po popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia. Ten rodzaj zatrzymania może w swej istocie wiązać się z zastosowaniem w stosunku do zatrzymanego przemocy, ale tylko w granicach wymaganych do uniemożliwienia ucieczki zatrzymanego. Przyjmuje się, że ujęcie może polegać nawet na krótkotrwałym pozbawieniu sprawcy wolności, np. poprzez zamknięcie w pomieszczeniu na czas oczekiwania przybycia funkcjonariuszy Policji. Należy jednak pamiętać, że ujęcia można dokonać tylko wtedy, gdy fakt popełnienia przestępstwa lub wykroczenia nie budzi żadnych wątpliwości.

Pojęcie bezpośredniego pościgu oznacza podążanie za sprawcą, którego przestępcze zachowanie zostało dostrzeżone, w celu uniemożliwienia mu oddalenia się.

Obawa ukrycia się sprawcy musi wynikać z konkretnych okoliczności. Sam fakt stwierdzenia popełnienia przestępstwa lub wykroczenia kłusowniczego nie stanowi o tym, że sprawca zamierza się ukryć.
W praktyce o obawie przesądza zachowanie sprawcy w chwili ujawnienia czynu, który popełnił, co będzie się objawiało podjęciem próby ucieczki.

Brak możliwości ustalenia tożsamości sprawcy będzie miał miejsce, gdy:

– osoba zatrzymana jest nieznana zatrzymującemu;

– zatrzymany nie posiada dokumentu tożsamości;

– posiadany przez zatrzymanego dokument budzi wątpliwości co do jego autentyczności.

Należy pamiętać, że zatrzymany musi być niezwłocznie oddany w ręce Policji. Niezwłoczność w tym przypadku oznacza wykonanie tej czynności tak szybko, jak to jest możliwe. Samo oddanie może polegać na zatrzymaniu sprawcy i wezwaniu Policji na miejsce zdarzenia, a tym samym oczekiwaniu na przyjazd Policji lub doprowadzeniu sprawcy na najbliższy posterunek Policji.

Konkludując, chciałbym zauważyć, że stosowanie zatrzymania obywatelskiego wymaga dwóch cech, które nie zawsze idą ze sobą w parze, a mianowicie: odwagi i zdrowego rozsądku. Z własnego doświadczenia wiem, że szczególnie młodzi ludzie w tego typu sytuacjach czują się jak bohaterowie westernów, zaś sprawców kłusownictwa traktują jak wyjętych spod prawa. Należy pamiętać, że samo zatrzymanie obywatelskie jest instytucją, która powinna być stosowana w ostateczności, gdyż – co do zasady – godzi w podstawowe i ustawowo chronione wolności człowieka. Kłusownik, niezależnie od tego, jakiego czynu się dopuścił, nie jest w świetle polskiego prawa osobą wyjętą spod jego ochrony. Zatrzymanie niespełniające opisanych powyżej wymogów, określonych w art. 243 Kodeksu postępowania karnego, może pociągnąć za sobą odpowiedzialność cywilną za wyrządzoną szkodę, a także odpowiedzialność karną. Należy też pamiętać o własnym bezpieczeństwie, zdrowiu i życiu, które jest warte zdecydowanie więcej niż kilka ryb.

Reklama

Prawnik radzi - Prawo na kłusowników cz. V komentarze opinie

Dodajesz jako: |
Reklama

Ogłoszenia PREMIUM

Chcesz coś sprzedać lub kupić, oferujesz usługi, szukasz pracownika lub pracy?

Dodaj swoje drobne ogłoszenie w naszym serwisie. Zapraszamy!

Dodaj ogłoszenie

Kalendarz

Najbliższe imprezy
Reklama


 Reklama


25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z 27 kwietnia 2016 roku tzw. RODO. Nowe prawo nakłada na nas obowiązek uzyskania Twojej zgody na przetwarzanie przez nas danych osobowych w plikach cookies

Oświadczam, iż zapoznałem sie z Polityką prywatności i zgadzam się na zapisywanie i przechowywanie w mojej przeglądarce internetowej tzw. plików cookies oraz na przetwarzanie zaszyfrowanych w nich danych osobowych pozostawianych w czasie korzystania z innych stron internetowych, serwisów oraz parametrów zapisywanych w plikach cookies w celach marketingowych, w tym na profilowanie i w celach analitycznych przez wiadomosciwedkarskie.com.pl, oraz ZAUFANYCH PARTNERÓW.

Administratorzy danych / Podmioty którym powierzenie przetwarzania powierzono

Polski Związek Wędkarski Redakcja Wiadomości Wędkarskie z siedzibą w Warszawa 00-831, Twarda 42,

Cele przetwarzania danych

1.marketing, w tym profilowanie i cele analityczne
2.świadczenie usług drogą elektroniczną
3.dopasowanie treści stron internetowych do preferencji i zainteresowań
4.wykrywanie botów i nadużyć w usługach
5.pomiary statystyczne i udoskonalenie usług (cele analityczne)


Podstawy prawne przetwarzania danych


1.marketing, w tym profilowanie oraz cele analityczne – zgoda
2.świadczenie usług drogą elektroniczną - niezbędność danych do świadczenia usługi
3.pozostałe cele - uzasadniony interes administratora danych


Odbiorcy danych

Podmioty przetwarzające dane na zlecenie administratora danych, w tym podmioty ZAUFANI PARTNERZY, agencje marketingowe oraz podmioty uprawnione do uzyskania danych na podstawie obowiązującego prawa.

Prawa osoby, której dane dotyczą

Prawo żądania sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych; prawo wycofania zgody na przetwarzanie danych osobowych. Inne prawa osoby, której dane dotyczą.

Informacje dodatkowe

Więcej o zasadach przetwarzania danych w "Polityce prywatności"