Materiały powiązane z hasłem: Pstrąg źródlany

Pstrąg Źródlany

Pstrąg Źródlany

Wielkim znawcą pstrągów, w tym pstrąga źródlanego, jest profesor Andrzej Witkowski. Badania naukowe Pana Profesora przyczyniły się do szczegółowego poznania biologii i rozsiedlenia pstrągów. W polskich wodach można spotkać dwa gatunki ryb z rodzaju Salvelinus. Palia alpejska (Salvelinus alpinus) wpuszczona była do kilku jezior i zbiorników zaporowych, jest też popularną rybą hodowlaną. Pstrąg źródlany, bohater tego tekstu, został sprowadzony do polskich wód pod koniec XIX w. Zasięg naturalnego występowania pstrąga źródlanego ogranicza się do północno-wschodniej części Ameryki Północnej. Został wpuszczony do wód zachodniej części Ameryki Północnej, Ameryki Południowej, Azji, Nowej Zelandii oraz wielu części Europy. W Polsce pstrągiem źródlanym zarybiano rzeki o zimnej i dobrze natlenionej wodzie oraz jeziora tatrzańskie. Obecnie, poza jeziorami tatrzańskimi, spotykany jest sporadycznie, głównie poniżej ośrodków hodowlanych. Nazwa gatunkowa „źródlany” wskazuje, że ten gatunek pstrąga zasiedla górne biegi rzek, w pobliżu ich źródeł. Preferuje wody czyste, zimne i dobrze natlenione. W naturalnym obszarze spotykany jest w strumieniach, małych i średniej wielkości rzekach oraz oligotroficznych jeziorach. Latem, gdy temperatura wody w rzekach wzrasta, niektóre osobniki przemieszczają się do morza, w którym pozostają do trzech miesięcy, ale najczęściej nie oddalają się więcej niż kilka kilometrów od ujścia rzek.

Kształt ciała pstrąga źródlanego jest typowy dla ryb łososiowatych. Ciało jest wydłużone i umiarkowanie ściśnione bocznie. Jedną z cech wyróżniających pstrąga źródlanego od innych gatunków pstrągów jest duża i wysoka głowa, z dużym, końcowym otworem gębowym. Grzbiet może mieć kolor oliwkowozielony, brunatny, ciemnobrązowy, a nawet czarny. Na bokach występuje marmurkowy wzór w kolorze jasnozielonym lub kremowym oraz kontrastowe czerwone kropki w jasnoniebieskich obwódkach. Płetwy: odbytowa, brzuszne i piersiowe mają białą obwódkę, oddzieloną od strony wewnętrznej czarną linią. Płetwa grzbietowa ma poziome, wyraźne faliste linie. W okresie tarła ubarwienie jest bardziej intensywne, a brzuch samców przyjmuje ciemnopomarańczowy lub karminowy kolor, ciągnący się od spodu głowy aż do trzonu ogonowego. U młodocianych pstrągów źródlanych występują owalne plamy narybkowe, ciągnące się wzdłuż linii nabocznej.

Pstrąg źródlany jest drapieżnikiem odżywiającym się owadami wodnymi i lądowymi, skorupiakami oraz rybami. Zjada także ikrę i osobniki młodociane własnego gatunku. Należy do gatunków osiągających znaczne rozmiary ciała. Maksymalna znana długość wynosiła 86 cm, a maksymalna masa ciała 8 kg. W polskich wodach przyrasta jednak dużo wolniej i nie osiąga tak imponujących rozmiarów. W tatrzańskich jeziorach najczęściej osiąga długość kilkunastu centymetrów, a w rzekach, do których był kiedyś wpuszczany, rzadko dorastał do rozmiarów przekraczających 30–40 cm.

Warto podkreślić, że w wielu miejscach, do których pstrąg źródlany został wpuszczony, odnotowano niekorzystne zmiany wśród naturalnej fauny. W tatrzańskich jeziorach przyczynił się do wyginięcia endemicznych skorupiaków planktonowych. Ze względu na taki sam termin tarła i miejsca rozrodu pstrąg źródlany krzyżuje się z pstrągiem potokowym. Oprócz powstania bezpłodnych krzyżówek, zwanych „tygrysami”, pstrąg źródlany zakłóca rozród rodzimego gatunku i obniża potencjał rozrodczy autochtonicznej populacji pstrąga potokowego.

Dr Andrzej Kapusta

Instytut Rybactwa Śródlądowego w Olsztynie

 

Zdjęcia powiązane z hasłem: Pstrąg źródlany

Brak zdjęć powiązanych z tym hasłem.