Materiały powiązane z hasłem: Płoć

PŁOĆ

Płoć

Rutilus, oznaczający po łacinie czerwony, dobrze charakteryzuje niektóre cechy ubarwienia płoci. Naukowa nazwa płoci (Rutilus rutilus) nawiązuje do czerwonego lub czerwono-pomarańczowego ubarwienia płetw brzusznych, piersiowych i odbytowej. Również tęczówka oka jest cała lub w górnej połowie czerwona. Płoć charakteryzuje się bardzo dużą zmiennością kształtu ciała. Zazwyczaj tułów płoci jest umiarkowanie wysoki, głowa nieduża, a płetwy są krótkie. Na końcu głowy znajduje się mały otwór gębowy. Niektóre formy płoci są bardzo podobne do wzdręgi, a inne wydłużone, z dużą głową. Zmienność morfologiczna płoci związana jest z siedliskami wybieranymi przez ten gatunek.

Płoć jest gatunkiem eurazjatyckim. Zamieszkuje prawie całą Europę, z wyjątkiem północnych (Skandynawia), zachodnich (Półwysep Iberyjski) oraz południowych (Półwysep Apeniński, zlewnia Adriatyku i Grecja) krańców. W Azji zasiedla centralną część, od zlewni Morza Kaspijskiego aż po rzeki uchodzące do Pacyfiku. Płoć zasiedla wody śródlądowe oraz zbiorniki słonowodne. W tych pierwszych żyje w jeziorach, zbiornikach zaporowych i rzekach, aż do krainy pstrąga. Spotykana jest we wszystkich typach jezior, chociaż najliczniej występuje w zbiornikach o umiarkowanej żyzności (mezotroficznych). W jeziorach wybiera określone siedliska. Narybek płoci wybiera strefy w pobliżu brzegu, obficie porośnięte roślinnością wodną. Starsze osobniki przebywają głębiej, na granicy zasięgu roślinności zanurzonej.

Mniej znanym elementem ekologii płoci są jej wędrówki. Wędrówki dorosłych płoci, wynoszące do kilkudziesięciu kilometrów, związane są z okresem rozrodu oraz żerowaniem. W systemie Wielkich Jezior Mazurskich płoć
z jeziora Śniardwy masowo wędruje na tarło do jeziora Łuknajno. Z kolei płocie zasiedlające wody przybrzeżne wędrują na tarliska w jeziorach przymorskich, a następnie wracają na żerowiska do wód przybrzeżnych Bałtyku. W niektórych jeziorach płocie odbywają również dobowe wędrówki pokarmowe. W ciągu dnia przebywają wśród roślinności wodnej, gdzie znajdują schronienie przed drapieżnikami. O zmierzchu rozpoczynają wędrówkę w kierunku pelagialu, tj. strefy otwartej wody, gdzie mogą intensywnie żerować, zjadając zooplankton. Z powrotem do litoralu płocie wracają o świcie. Pokarm płoci zmienia się wraz z wiekiem i zajmowanym siedliskiem. Pierwszym pokarmem larw płoci są drobne zwierzęta planktonowe. Starsze osobniki odżywiają się fauną bentosową (denną), przede wszystkim larwami ochotek. Po osiągnięciu długości 15 cm otwór gębowy płoci staje się na tyle duży, aby mogła odżywiać się małżami i ślimakami, przede wszystkim racicznicami. W okresach ograniczenia preferowanych składników diety płoć może odżywiać się roślinnością wodną, glonami lub martwą materią organiczną (detrytusem).

Dr Andrzej Kapusta

Zakład Ichtiologii IRŚ w Olsztynie

Zdjęcia powiązane z hasłem: Płoć